উত্তর
ব্যাখ্যা
প্রশ্ন: (pqrt)0 = ?
সমাধান:
আমরা জানি ,
a0 = 1 , যেখানে, a ≠ 0.
∴ (pqrt)0 = 1
শিক্ষক নিবন্ধন (NTRCA) প্রস্তুতি [১৯তম] · তারিখ অনির্ধারিত · ২০ প্রশ্ন
প্রশ্ন: (pqrt)0 = ?
সমাধান:
আমরা জানি ,
a0 = 1 , যেখানে, a ≠ 0.
∴ (pqrt)0 = 1
প্রশ্ন: logx(1/9) = - 2 হলে, x এর মান কোনটি?
সমাধান:
logx(1/9) = - 2
⇒ x- 2 = 1/9 [logb(a) = c ⇒ bc = a]
⇒ 1/(x2) = 1/(32)
⇒ x2 = 32
∴ x = 3
প্রশ্ন: 5 . 3m - 6 . 3m - 1 = ?
সমাধান:
5 . 3m - 6 . 3m - 1
= 5 . 3m - 2 . 3 × 3m - 1
= 5 . 3m - 2 × 31 + m - 1
= 5 × 3m - 2 × 3m
= 3m (5 - 2)
= 3m × 3
= 3m + 1
প্রশ্ন: 125(√5)2x = 1 হলে, x এর মান কত?
সমাধান:
125(√5)2x = 1
⇒ 53.(51/2)2x = 1
⇒ 53 . 5x = 1
⇒ 53 + x = 1 [am × an = am + n]
⇒ 53 + x = 50
⇒ 3 + x = 0
∴ x = - 3
প্রশ্ন: logm(n3) = 3p এবং logn(m3) = 3q হলে, pq = কত?
সমাধান:
logm(n3) = 3p
⇒ 3 × logm(n) = 3p [logb(ak) = k logb(a)]
⇒ logm(n) = p
আবার,
logn(m3) = 3q
⇒ 3 × logn(m) = 3q
⇒ logn(m) = q
∴ pq = logm(n) × logn(m)
= 1 [logb(a) × loga(b) = 1]
প্রশ্ন: 3y + 32 - y = 10 হলে, y এর মান কত?
সমাধান:
3y + 32 - y = 10
⇒ 3y + 32/3y = 10
⇒ q + (9/q) = 10 [ধরি, 3y = q]
⇒ (q2 + 9)/q = 10
⇒ q2 - 10q + 9 = 0
⇒ q2 - 9q - q +9 = 0
⇒ q(q - 9) - 1(q - 9) = 0
⇒ (q - 9)(q - 1) = 0
অর্থাৎ, q = 9 অথবা q = 1
যদি q = 9, তাহলে 3y = 9
⇒ 3y = 32
⇒ y = 2
যদি q = 1, তাহলে 3y = 1
⇒3y = 30
⇒ y = 0
অতএব, y = 0, 2
প্রশ্ন: (22)x + 3 = 256 হলে, x এর মান নির্ণয় কর।
সমাধান:
(22)x + 3 = 256
⇒ 22(x + 3) = 28
⇒ 2(x + 3) = 8
⇒ 2x + 6 = 8
⇒ 2x = 8 - 6
⇒ 2x = 2
⇒ x = 1
অতএব, x = 1
প্রশ্ন: 9√3 এর 3 ভিত্তিক লগ কত?
সমাধান:
9√3 এর 3 ভিত্তিক লগ
log3(9√3)
= log3(9 × √3)
= log3(9) + log3(√3) [logb(mn) = logbm + logbn]
= log3(32) + log3(31/2)
= 2 × log3(3) + (1/2) × log3(3)
= 2 × 1 + (1/2) × 1
= 2 + 1/2
= 5/2
প্রশ্ন: 5log3 - log9 = ?
সমাধান:
5log3 - log9
= 5log3 - log32
= 5log3 - 2log3
= 3log3
= log33
= log27
প্রশ্ন: log16M = 0.125 হলে, M এর মান কত?
সমাধান:
log16M = 0.125
⇒ M = 160.125
⇒ M = (24)1/8
⇒ M = 2(4 × 1/8)
⇒ M = 21/2
∴ M = √2
প্রশ্ন: এর সমাধান-
সমাধান:
প্রশ্ন: = ?
সমাধান:
প্রশ্ন: log42 এর মান কত?
সমাধান:
log42
= log4√4
= log44(1/2)
= 1/2 log44
= 1/2
প্রশ্ন: logx324 = 4 হলে, x-এর মান কত?
সমাধান:
logx324 = 4
⇒ x4 = 324
⇒ x4 = (81 × 4)
⇒ x4 = {(3)4 × (√2)4}
⇒ x4 = (3√2)4
∴x = 3√2
প্রশ্ন: 4x + 4x + 4x + 4x এর মান কোনটি?
সমাধান:
4x + 4x + 4x + 4x
= 4 × 4x
= 22 × 22x
= 22x + 2
প্রশ্ন: এর মান কত?
সমাধান:
প্রশ্ন: যদি (a/b)2x - 5 = (b/a)x - 1 থাকে, তবে x এর মান কত?
সমাধান:
(a/b)2x - 5 = (b/a)x - 1
⇒ (a/b)2x - 5 = (a/b)-(x - 1)
⇒ 2x - 5 = -(x - 1)
⇒ 2x - 5 = - x + 1
⇒ 2x + x = 1 + 5
⇒ 3x = 6
∴ x = 2
প্রশ্ন: (9x)0 + 9x0 + (9x)0 এর মান কত?
সমাধান:
(9x)0 + 9x0 + (9x)0
= 1 + (9 × 1) + 1
= 1 + 9 + 1
= 11
প্রশ্ন: 3log2(8) + 4log3(27) + 5log5(25) এর মান কত?
সমাধান:
3log2(8) + 4log3(27) + 5log5(25)
= 3 × log2(23) + 4 × log3(33) + 5 × log5(52)
= 3 × 3 × log2(2) + 4 × 3 × log3(3) + 5 × 2 × log5(5) [∵loga(Mn) = nloga(M)]
= (3 × 3 × 1) + (4 × 3 × 1) + (5 × 2 × 1) [∵loga(a) = 1]
= 9 + 12 + 10
= 31
প্রশ্ন: (225)0.1 × (225)0.4 এর মান কত?
সমাধান:
(225)0.1 × (225)0.4
= (225)0.1 + 0.4
= (225)0.5
= √225
= 15